EOS hesap oluşturma rehberi: Adınızı seçin, hesabınızı açın

7 dk okuma

EOS hesabı nedir, neden adres yerine hesap var?

Bitcoin ya da Ethereum’da cüzdan uygulaması size anında 0x7a3f… gibi uzun bir adres verir ve bu adres zincirde ilk işleme kadar “yoktur” bile. EOS ise başından beri farklı bir yol seçti: hesaplar zincirde açıkça oluşturulur ve insanların okuyabileceği adlar taşır. Arkadaşınıza A göndermek için uzun bir dizi kopyalamak yerine mehmetcan123 yazmanız yeterlidir.

Bu tasarımın bedeli, hesabın zincirde yer kaplamasıdır. Her hesap, adını, anahtarlarını ve izinlerini saklamak için yaklaşık 2.996 bayt (≈ 3 KB) RAM kullanır ve bu RAM’in birinin tarafından satın alınması gerekir. Avantajı ise güçlü bir izin sistemi: aynı hesabı birden fazla anahtarla, farklı yetki seviyeleriyle ve çoklu imza ile yönetebilirsiniz. Bu özellik, kurumsal kullanıcılar ve ortak hesaplar için büyük kolaylık sağlar.

Vaulta’ya geçiş hesapları etkilemedi. 2018’de açılmış bir EOS hesabı, aynı zincir kimliğiyle bugün de çalışıyor; yalnızca token sembolü EOS’tan A’ya değişti. Ayrıntılar için EOS → Vaulta sayfasına bakabilirsiniz. EOS’un temel mantığına yeniyseniz önce EOS nedir? rehberine göz atabilirsiniz.

EOS hesap adı kuralları

Hesap adı seçmek, EOS’ta en çok hata yapılan adımdır. Ad kalıcı olduğu için kuralları baştan bilmek önemli:

• Uzunluk: Standart hesap adları tam 12 karakterdir. Daha kısa adlar yalnızca premium adlar ve son ekler (suffix) üzerinden mümkündür.
• Karakterler: Yalnızca küçük harfler a–z, rakamlar 1–5 ve nokta .. Büyük harf, Türkçe karakter (ç, ğ, ı, ö, ş, ü), 0 ve 6–9 rakamları, tire ya da alt çizgi kullanılamaz.
• Başlangıç ve bitiş: Ad rakamla ya da noktayla başlayamaz, noktayla bitemez.
• Benzersizlik: Her ad yalnızca bir kez alınabilir. Popüler adlar çoktan alınmış olabilir.

Teknik olarak ilgilenenler için dokümantasyondaki doğrulama ifadesi şu: (^[a-z1-5.]{1,11}[a-z1-5]$)|(^[a-z1-5.]{12}[a-j1-5]$). Kısacası, 12 karakterlik bir adın son karakteri yalnızca a–j veya 1–5 olabilir.

Premium adlar ve son ekler

12 karakterden kısa adlar ya da ali.bar gibi son ekli adlar “premium” sayılır. Bir son ek (ör. .bar) tek bir hesaba aittir ve yalnızca o hesabın sahibi foo.bar gibi alt adlar açabilir. Kısa üst düzey adlar ise zincir üstündeki bir açık artırmayla (bidname) kazanılır. Bu açık artırmalardan elde edilen gelir REX havuzuna, yani staking yapanlara akar. Sıradan bir kullanıcı için premium ada ihtiyaç yok; 12 karakterlik standart ad her işi görür.

EOS hesap açmanın yolları

Bir hesabı her zaman zincirde var olan başka bir hesap açar (newaccount işlemi) ve yeni hesabın RAM’ini satın alır. Pratikte bu, size üç ana seçenek bırakıyor:

Unicove’un kayıt sayfasında Anchor ve MetaMask (snap ile), hesap açabilen cüzdanlar olarak listeleniyor. Oyun odaklı Wombat da geçmişte ücretsiz hesap açtırıyordu, ancak bu hizmetin Vaulta dönemindeki durumu doğrulanmış değil.

Adım adım: Ücretsiz EOS hesabı açma

En kolay ve doğrulanmış yol Anchor üzerinden. Akış kabaca şöyle işliyor:

1. Anchor’u açın

   Tarayıcıda vaulta.anchorwallet.io adresine gidin ya da Anchor mobil uygulamasını resmî mağazadan indirin. Detaylı kurulum: Anchor Wallet rehberi.

2. Google veya Apple ile giriş yapın

   Bu adım, bir kişinin binlerce ücretsiz hesap açmasını engellemek için var. Giriş bilgileriniz anahtarınız değildir.

3. Hesap adını belirleyin

   Yukarıdaki kurallara uygun, 12 karakterlik bir ad yazın. Ad alınmışsa uygulama size başka bir ad denemenizi söyler.

4. Anahtarınızı oluşturun

   Tarayıcı sürümünde anahtar, cihazınızın anahtar zincirinde bir passkey olarak saklanır. Cihaz kilidinizi (parmak izi, yüz tanıma, şifre) etkin tutun.

5. RAM ve kaynaklar

   Bu akışta yaklaşık 3 KB RAM ve ilk işlemler için gereken kaynaklar ağ tarafından sponsor ediliyor. Sizin bir şey ödemeniz gerekmiyor.

6. Doğrulayın

   Hesap adınızı bir EOS explorer üzerinde sorgulayın. Hesabın oluşturulma zamanını, RAM miktarını ve izinlerini görmelisiniz.

Kendi token’larınızla hesap açmak

Zaten bir Vaulta hesabınız ve A bakiyeniz varsa, ikinci bir hesabı kendiniz açabilirsiniz. Örneğin birikim için ayrı, dApp denemeleri için ayrı bir hesap tutmak isteyebilirsiniz. Cüzdanınızdaki “hesap oluştur” seçeneği arka planda üç işi birlikte yapar:

• newaccount: Yeni hesabı ad ve anahtarlarla zincire yazar.
• buyrambytes: Yeni hesap için yaklaşık 3 KB RAM satın alır. RAM alımında %0,5 işlem ücreti vardır.
• Kaynak: Yeni hesabın ilk işlemleri için CPU/NET sağlanır; bugün bu genellikle PowerUp ile kısa süreli kiralama şeklinde olur.

RAM fiyatı arz ve talebe göre değişir. Son zincir verilerinde 1 KB RAM yaklaşık 0,35 A civarındaydı; bu da bir hesap için yaklaşık 1 A demek. Güncel fiyatı ve kendi senaryonuzun maliyetini EOS RAM, CPU ve NET hesaplayıcısında görebilirsiniz. 2025’te sisteme eklenen giftram özelliği ise hizmet sağlayıcıların yeni kullanıcılara RAM “ödünç vermesine” izin veriyor; ücretsiz hesap akışlarının arkasında bu tür mekanizmalar var.

İzinler: owner, active ve çoklu imza

EOS hesaplarını sıradan kripto adreslerinden ayıran en güçlü özellik izin sistemidir. Her hesapta iki zorunlu izin vardır:

• owner: Hesabın en üst yetkisi. Diğer izinleri, hatta active anahtarı değiştirebilir. Kurtarma anahtarınız gibi düşünün.
• active: Günlük işlemler için: transfer, staking, oylama, dApp girişleri.

Bunların altına özel izinler ekleyebilir ve bu izinleri belirli sözleşme işlemlerine bağlayabilirsiniz. Örneğin bir oyun için yalnızca o oyunun işlemlerini imzalayabilen ayrı bir anahtar tanımlamak mümkün. Böylece o anahtar ele geçse bile token’larınızı transfer edemez.

Çoklu imza (multisig) de yerleşik olarak gelir: bir izne birden fazla anahtar ya da hesap eklenir, her birine bir ağırlık verilir ve izne bir eşik tanımlanır. Örneğin üç ortaklı bir şirket hesabında her anahtar 1 ağırlıkta, eşik 2 olabilir: herhangi iki ortak onaylamadan transfer yapılamaz. Ağın kendisi de bu mantıkla yönetilir; eosio.prods hesabı 21 blok üreticisinin 15’inin onayını ister. Ayrıntılar DPoS ve blok üreticileri sayfasında.

Hesabınızı bir blok gezgininde okumak

Hesabınızı açtıktan sonra bir EOS explorer üzerinde sorguladığınızda karşınıza teknik görünen ama aslında basit bilgiler çıkar:

• Oluşturulma zamanı ve oluşturan hesap: Hesabınızın hangi hesap tarafından ve ne zaman açıldığı.
• RAM kotası ve kullanımı: Sahip olduğunuz RAM ve bunun ne kadarının dolu olduğu.
• CPU ve NET: O an kullanabileceğiniz işlem kaynakları.
• İzinler: owner ve active anahtarlarınız, varsa özel izinler ve eşikler.
• Bakiyeler: A token’ı ve takas edilmemiş eski EOS ayrı satırlarda.

Bir incelik: bazı API’ler ve eski arayüzler hesabın “ana bakiyesini” hâlâ yalnızca EOS cinsinden gösterir. A bakiyeniz core.vaulta sözleşmesinden ayrıca okunur. Bir arayüzde bakiyeniz sıfır görünürse paniğe kapılmadan önce A’yı ayrıca kontrol edin.

Hesabınızı başka bir cüzdanda kullanmak

EOS’ta hesap ile cüzdan ayrı şeylerdir. Aynı hesabı, anahtarını içe aktararak birden fazla cüzdanda kullanabilirsiniz. Örneğin önce telefondaki Anchor ile açtığınız hesabı, ileride Ledger’a bağlı Anchor Desktop ile yönetmek isteyebilirsiniz. Bunun güvenli yolu, Ledger’daki yeni bir anahtarı hesabınıza active (ve sonra owner) izni olarak eklemek ve eski anahtarı kaldırmaktır. İzin değiştiren bu tür işlemleri yalnızca kendi cüzdanınızda, ne yaptığınızdan emin olarak imzalayın. Cüzdan seçenekleri için EOS cüzdan rehberimize bakın.

Hesabınızı güvende tutmak için ipuçları

• Owner anahtarını kasaya kaldırın: Günlük işlemlerde yalnızca active anahtarı kullanın. Owner anahtarı, active anahtarınız çalınırsa hesabı geri almanızı sağlayan son çaredir.
• Büyük bakiyeler için ayrı hesap: dApp denemeleri ve oyunlar için bir hesap, birikim için Ledger korumalı ayrı bir hesap kullanın.
• İzin değişikliklerini izleyin: Hesabınızın izinlerini ara sıra bir blok gezgininde kontrol edin. Tanımadığınız bir anahtar görürseniz hemen owner anahtarla müdahale edin.
• Hesap adını paylaşmak güvenlidir, anahtarı asla: Hesap adınız bir IBAN gibidir; özel anahtarınız ise kasanın şifresidir.

Güvenlik konusunu daha geniş açıdan EOS güvenilir mi? sayfamızda ele aldık.

Sık yapılan hatalar

1. Borsa hesabını zincir hesabı sanmak: Borsadaki bakiyeniz kendi hesabınızda değil, borsanın ortak hesabındadır.
2. Memo’yu unutmak: Kendi hesabınızdan borsaya gönderirken borsanın verdiği memo zorunludur.
3. Yedeksiz kalmak: Passkey ya da anahtar yedeği olmadan cihaz kaybedilirse hesaba erişim geri gelmez.
4. Eski EOS’u unutmak: Takas edilmemiş EOS hesabınızda eski sembolle durur. 1:1 takasın son tarihi yok; rehber: EOS → A takası.

Sık sorulan sorular

eoscoin.org bağımsız bir inceleme ve bilgi sitesidir. Buradaki içerikler finansal, yatırım veya hukuki tavsiye değildir. Kripto varlıklar yüksek oynaklık taşır; karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın. Sorumluluk reddi · Hakkımızda